Nadczynność tarczycy jako mechanizm reakcji immunologicznej organizmu w zespole Downa

listopad 4, 2026 by
Kategoria: Tarczyca

Zaczynamy od wyjaśnienia jednej kwestii: czym jest nadczynność tarczycy w badaniach? W związku z tym, że to już opisywałem zacytuję:

“Nadczynność to niskie TSH, ale wysokie fT3, fT4. Nadczynność subkliniczna to niskie TSH i normalne fT3, fT4.”

https://www.zespoldowna.info/kiedy-jest-nadczynnosc-a-kiedy-niedoczynnosc-tarczycy.html

Druga kwestia jak często mamy do czynienia z nadczynnością i co jest jej przyczyną w ZD:

“Choroba Gravesa-Basedowa: To najczęstsza przyczyna nadczynności tarczycy u osób z zespołem Downa, mająca podłoże autoimmunologiczne (organizm produkuje przeciwciała pobudzające tarczycę do nadprodukcji hormonów).”

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18793345/

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42356315/

“Nadczynność tarczycy występuje u pacjentów z zespołem Downa częściej niż w populacji ogólnej i nie wykazuje przewagi pod względem płci.” Jednak tutaj trzeba dodać, że w ZD jest to znacznie rzadziej występujący problem niż niedoczynność, stąd warto zwrócić na to uwagę, na stan który opisywany jest w literaturze jako: “Hashitoxicosis proces uwolnienia hormonów z niszczonego gruczołu, co daje chwilowe objawy nadczynności przed przejściem w niedoczynność”

Trzecia kwestia to częstość występowania. Dane chociażby z poniższego artykułu wskazują na poziom występowania nadczynności w ZD na poziomie 2,5-6,00% populacji osób z ZD, gdy niedoczynność ma charakter niemalże populacyjny i jest wynikiem błędów immunologicznych i  metabolicznych związanych z produkcją energii komórkowej TP oraz deficytu cynku.

https://adultdownsyndrome.org/resources/hypothyroidism-and-hyperthyroidism/

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42866081/

Jakie są objawy nadczynności tarczycy. Korzystając z powyższego linku można to opisać jako zespół występujących cech: istotny ubytek masy ciała pomimo dużego, typowego w ZD apetytu, przyspieszona akcja serca, niepokój, nadpobudliwość, drażliwość, nietolerancja ciepła, potliwość, drżenie rąk, biegunki.

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6357620/

Kwestia choroby Gravesa-Basedowa. “W przeciwieństwie do autoimmunologicznej niedoczynności tarczycy, choroba Gravesa-Basedowa u osób z zespołem Downa (ZD) zazwyczaj przebiega objawowo i jest łatwa do rozpoznania. Najczęściej ujawnia się w późnym dzieciństwie lub wczesnej dorosłości, przy czym w tej grupie pacjentów występuje zazwyczaj wcześniej niż w populacji ogólnej. Często współwystępuje również z innymi chorobami autoimmunologicznymi i nierzadko stanowi efekt progresji choroby Hashimoto (HT), niezależnie od stopnia nasilenia procesu autoimmunologicznego w momencie rozpoznania.”

Jakie objawy prezentuje? Tu znów posłużę się cytatem:

“W przebiegu tego schorzenia układ odpornościowy produkuje nieprawidłowe przeciwciała (nazywane przeciwciałami anty-TSHR lub TRAb). Przeciwciała te omyłkowo stymulują receptor hormonów tarczycy, przez co gruczoł zaczyna wytwarzać i uwalniać do krwi zbyt duże ilości hormonów (tyroksyny T4 i trójjodotyroniny T3), prowadząc do tzw. hipertyreozy”

Teraz trzeba to wszystko podsumować.

1.Nadczynność tarczycy w ZD współwystępuje obok innych chorób autoimmunologicznych.

2.Choroby autoimmunologiczne są efektem nadmiernie aktywnego układu odpornościowego w ZD, gdzie geny typu AIR, IFNAR są potrojone, co daje skutek burzy cytokin. Ma to także przełożenie na zaburzenie procesu metabolicznego w ZD i dysfunkcji mitochondriów.

https://www.zespoldowna.info/jak-nalezy-rozmawiac-z-endokrynologiem.html

https://www.zespoldowna.info/stan-zapalny-i-mitochondria-w-zespole-downa.html

3.Nadczynność tarczycy jest zatem skutkiem stanu immunologicznego pacjenta, ale może mieć charakter choroby Gravesa-Basedowa albo Hashitoxicosis czyli chwilowej nadczynności, która przejdzie w niedoczynność typową dla choroby Hashimoto.

4.Z tej perspektywy postępowanie z chorobą powinno być jednoznacznie warunkowane poprzez dokładną diagnostykę.

Jaka powinna być diagnostyka?

1.Podstawa populacyjna badania tarczycy to: fT3, fT4, TSG antyTPO, antyTG.

2.Podstawa populacyjna badania nadczynności tarczycy to dodatkowo: anty-TSHR lub TRAb.

3.Teraz musimy rozważyć elementy dodatkowe i specyfikę ZD, stąd badamy jeszcze:

*rT3

*cynk, ferrytynę

*homocysteinę, witaminy: B9, B12, D3

*cholesterol

4.Badania zalecane to poziom histaminy, enzymu DAO.

Dopiero zrobienie kompletu tych badań pozwala na precyzyjną diagnozę stanu pacjenta i podjęcie decyzji o leczeniu przy włączeniu leku np. tiamazolem lub jodem radioaktywnym.

Omówmy teraz pewien przypadek. Dziewczynka z ZD tytułem miesiączki ma objawy nadczynności tarczycy. Jak do tego podejść?

1.Pojawienie się nadczynności tarczycy w połączeniu z pierwszą miesiączką jest efektem nałożenia się czynników genetycznych i zmian hormonalnych , które wynikają z dojrzewania. Wspominałem powyżej o burzy cytokin. Dodajmy do tego hormony i ich wyrzut. Hormony przysadkowe i obwodowe tarczycy w nadmiarze destabilizują równowagę immunologiczną, metaboliczną organizmu. Estrogen i progesteron, które w sposób dynamiczny wpływają wtedy na organizm są silnymi  modulatorami odporności. W efekcie mamy dwie dodatkowe grupy czynników wpływających na odporność, która w ZD i tak jest już rozregulowana. Przypomnę, że spadek hormonów w fazie tuż przed miesiączką wywołuje stan zapalny, osłabienie odporności przeciwwirusowej, nasilenie chorób autoimmunologicznych. W fazie po miesiączce mamy wzrost odporności.

2.W ZD kluczowym czynnikiem w tym czasie jest wysokie stężenie estrogenów, które silnie stymulują produkcję przeciwciał. To one mogą destabilizować układ odpornościowy najbardziej i poprzez to doprowadzić do nadmiernej produkcji autoprzeciwciał niszczących własne tkanki jak to ma miejsce z tarczyca w chorobie Gravesa-Basedowa.

3.Biorąc pod uwagę genetyczne uwarunkowania typowe dla ZD wykonujemy komplet badań jak opisałem to wyżej. Lekarze zazwyczaj dla populacji nie wykonują takiego kompletu badań. Dlaczego w ZD jest to konieczne?

Cynk

Jest on regulatorem limfocytów T. Pełni rolę strażnika regulującego, hamującego autoagresję. Cynk działa przeciwzapalnie. Brak cynku powoduje nasilenie aktywności chorób autoimmunologicznych…a w ZD mamy typologię deficytów cynku. Powiem więcej: miesiączka to czas utraty istotnej ilości cynku wraz z utratą krwi. Badanie weryfikujące jego ilość są konieczne. W ZD takie badanie to połączenie serum cynku i rT3.

https://www.zespoldowna.info/wysokie-rt3-jest-miara-deficytu-cynku.html

Żelazo

Nie badamy żelaza tylko ferrytynę. Poziom ferrytyny u dzieci/osób z ZD jest skrajnie niski tytułem zaburzeń w jego wchłanianiu co potwierdzają wyniki badań okresowych jakie robicie i które omawiamy. Miesiączka to utrata krwi. Żelazo, które badamy za pomocą ferrytyny, w wyniku miesiączki gwałtownie tracimy. Wpływa to na poziom natlenienia organizmu, z czym mamy bez niej już istotne problemy. W kontekście tarczycy enzym tarczycowy TPO (peroksydaza tarczycowa) jest enzymem hemowym, czyli wymaga żelaza by działał. Jego brak zaburza leczenie nadczynności tarczycy, gdyż w tym stanie następuje jeszcze szybsze zużycie żelaza (ferrytyny).

Histamina i enzym DAO.

W ZD mamy deficyt cynku i żelaza co wpływa na jakość działania genu DAO i enzymu DAO kontrolującego ilość histaminy w organizmie. W literaturze naukowej mówimy o trójkącie: estrogeny-histamina-tarczyca. Dziewczynki wchodzące w miesiączkowanie poprzez wzrost estrogenów pobudzają mastocyty do uwalniania większych ilości histaminy, przy jednoczesnym hamowaniu pracy enzymu DAO, który powinien ją rozkładać w jelitach. Z drugiej strony pojawienie się histaminy zwiększa ilość estrogenów a to uruchamia negatywny proces autozapalny tarczycy. Typologia ZD wymaga by ten element łącznie był analizowany histamina+enzym DAO. Przy okazji. wspomnę że w trakcie miesiączki warto zadbać o dietę niskohistaminową, a wysoko żelazową w połączeniu z witaminą C i cynkiem.

https://www.zespoldowna.info/niskie-dao-nie-zawsze-oznacza-wysoka-histamine.html

Homocysteina i witaminy

W trakcie stanu zapalnego i nadczynności tarczycy ewidentnym potwierdzeniem deregulacji organizmu są deficyty witaminowe…które tylko się pogłębiają w wyniku stanu chorobowego. Należy zbadać te poziomy, gdyż deficyty mogą ograniczać efektywność leczenia.

Cholesterol

W ZD jego struktura jest zaburzona. Jednak w sytuacji choroby Gravesa-Basedowa zużycie cholesterolu przyspiesza…ale nie w przypadku Hashitoxicosis. Zatem staje się to parametrem diagnostycznym określającym etap i typologię choroby.

Wracając do naszego przypadku dziewczynki z ZD z nadczynnością tarczycy i miesiączką chciałbym wskazać na jeden fakt:

Jeżeli ma się chorobę zespół Downa wynikającą z wady genetycznej trisomii 21 chromosomu, co objawia się przede wszystkim zaburzeniem immunologicznym i chorobą mitochondrialną w konsekwencji, to nadczynność tarczycy nie może być sprowadzona do selektywnego podejścia na poziomie fT4, tudzież fT3 bo tak “zawsze robimy”. Badania muszą określać typologię ZD i jego cechy charakterystyczne związane z trisomią i burzą cytokin. Jeżeli tego nie zaadresujemy należycie, możemy udawać, że leczymy… objawy…ale bez wpływania na przyczynę.

 

Wyraź swoją opinię

Powiedz nam co myślisz...